Bệnh nhân N.V.V. (33 tuổi, trú tại Lào Cai) nhập viện trong tình trạng đau, loét lưỡi kéo dài khoảng 4 tháng, anh V. uống, bôi thuốc đều không đỡ. Kết quả thăm khám tại Bệnh viện K cho thấy bệnh nhân chẩn đoán mắc ung thư biểu mô vảy (một loại ung thư khởi phát từ tế bào bề mặt của lưỡi) ở bờ lưỡi bên phải, may mắn là bệnh nhân chưa di căn hạch, chưa thâm nhiễm sang các vùng lân cận. Các bác sĩ trong khoa đã hội chẩn thống nhất phương án phẫu thuật vi phẫu, cắt bán phần lưỡi phải kèm theo vét hạch cổ phải, tạo hình cho bệnh nhân.
Bác sĩ Ngô Xuân Quý, Trưởng khoa Ngoại Đầu - cổ cho biết: “Ung thư lưỡi là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến nhất ở vùng khoang miệng. Tuy nhiên, ở giai đoạn đầu, bệnh rất dễ bị nhầm lẫn với các tổn thương lành tính như nhiệt miệng, loét miệng, khiến người bệnh chủ quan bỏ qua. Rất may mắn, ở trường hợp của anh V., bác sĩ chưa phát hiện thấy di căn. Bệnh nhân được chẩn đoán phát hiện ở giai đoạn II, khối u kích thước trung bình, chưa di căn hạch cổ và chưa di căn xa. Giai đoạn này bệnh vẫn còn khu trú, nếu được điều trị đúng phác đồ thì tỷ lệ chữa khỏi rất cao, dao động từ 70% đến 80%".
 |
Bác sĩ Bệnh viện K phẫu thuật cho bệnh nhân ung thư lưỡi. Ảnh: MẠNH TRẦN |
Đối với ung thư lưỡi giai đoạn khu trú, phẫu thuật là phương pháp cốt lõi, đóng vai trò quyết định đến việc điều trị triệt căn bệnh. Mục tiêu đặt ra đầu tiên của phẫu thuật là phải cắt bỏ khối u rộng rãi để vùng rìa của phần mô được xử lý hoàn toàn, loại bỏ toàn bộ tổn thương, từ đó giảm tối đa nguy cơ tái phát.
Bác sĩ Ngô Xuân Quý chia sẻ, thách thức lớn nhất của phẫu thuật ung thư lưỡi nằm ở cấu trúc giải phẫu. Lưỡi có hệ thống mạch máu phức tạp và chứa nhiều dây thần kinh quan trọng giúp điều khiển vị giác, cảm giác và vận động, việc cắt bỏ một phần lớn của lưỡi (trong trường hợp này là cắt bán phần lưỡi phải) đòi hỏi phẫu thuật viên phải cực kỳ khéo léo để vừa lấy hết tế bào ung thư, vừa bảo tồn các mạch máu, dây thần kinh lành xung quanh. Phẫu thuật viên còn phải thực hiện kỹ thuật vét hạch cổ phải. Đây là bước bắt buộc nhằm loại bỏ triệt để các hạch bạch huyết xung quanh có nguy cơ bị tế bào ung thư di căn, ngay cả khi trên hình ảnh siêu âm chưa nhìn thấy rõ tổn thương.
Sau khi cắt bỏ 1/2 lưỡi phải, người bệnh phải đối mặt với nguy cơ khuyết hổng lớn ở khoang miệng. Nếu chỉ khâu đóng thông thường, lưỡi sẽ bị co kéo, biến dạng nghiêm trọng, khiến người bệnh gặp khó khăn lớn trong việc ăn uống, nuốt và đặc biệt là phát âm, gây ảnh hưởng nặng nề đến tâm lý và chất lượng cuộc sống sau này.
Để giải quyết bài toán đó, các bác sĩ khoa Ngoại Đầu - cổ đã áp dụng kỹ thuật tạo hình vi phẫu. Đây là kỹ thuật tiên tiến nhất trong tạo hình cho người bệnh sau phẫu thuật, trong đó bác sĩ sẽ lấy một vạt mô tự thân, đưa lên vùng lưỡi bị khuyết để tạo hình lại. Dưới kính hiển vi phẫu thuật phóng đại, các phẫu thuật viên có thể quan sát chi tiết nhất, nối từng mạch máu, sợi thần kinh siêu nhỏ của vạt mô đó với mạch máu vùng cổ để nuôi sống phần lưỡi mới tái tạo. 5 ngày sau mổ bệnh nhân có thể tự ăn uống qua đường miệng, nói chuyện khá tốt với người xung quanh.
