Lâm Đồng: Tạo không gian để cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhấn mạnh, “cán bộ làm được việc, phải khiến cho họ yên tâm làm việc, vui thú làm việc”[1], làm được như vậy là giúp cho Đảng có “cán bộ phụ trách, có gan làm việc, ham làm việc”[2]. Để có được đội ngũ cán bộ “yên tâm làm việc, vui thú làm việc, có gan làm việc, ham làm việc”, Người yêu cầu thực hiện tốt hai mảng công việc là “nuôi dạy cán bộ”[3] và “giữ gìn cán bộ”[4]. Đặt ra yêu cầu tạo lập môi trường và điều kiện thuận lợi để cán bộ phát triển toàn diện cả phẩm chất lẫn năng lực và bảo vệ, phòng ngừa trước các nguy cơ dẫn đến tổn thất nguồn lực quý báu này.

Từ những chỉ dẫn của Chủ tịch Hồ Chí Minh và yêu cầu thực tiễn của giai đoạn mới, chủ trương bảo vệ cán bộ được nâng cấp thành thể chế, chính sách rõ ràng, Kết luận số 14-KL/TW ngày 22/9/2021 của Bộ Chính trị về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung[5]; Nghị định số 73/2023/NĐ-CP ngày 29/9/2023 của Chính phủ quy định về khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung[6].

Trên tinh thần đó, ngày 22/8/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 24-NQ/TW về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới xác định mục tiêu “Tôn vinh, trọng dụng và bảo vệ cán bộ gắn với hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, quản trị rủi ro và trách nhiệm giải trình; bảo đảm cán bộ có không gian cống hiến, thẩm quyền và trách nhiệm rõ ràng, được bảo vệ khi có động cơ trong sáng, thực hiện đúng chủ trương, vì lợi ích chung”[7].

Nghị quyết cũng xác định, “cán bộ thực hiện đúng đường lối, chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước được bảo vệ; trường hợp pháp luật quy định chưa rõ, chưa thống nhất hoặc không còn phù hợp với thực tiễn, phải được xem xét khách quan, toàn diện và ưu tiên áp dụng nguyên tắc có lợi để bảo vệ cán bộ có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung”, tạo cơ sở pháp lý vững chắc và sự tự tin cho đội ngũ cán bộ chủ động tháo gỡ điểm nghẽn, đổi mới sáng tạo mà không lo lắng rủi ro pháp lý phát sinh từ những bất cập của cơ chế hiện hành.

Tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 24-NQ/TW của Bộ Chính trị là mở đường cho người muốn làm, trao quyền cho người có năng lực, bảo vệ người dám làm vì lợi ích chung, trọng dụng người làm được việc, đồng thời kiên quyết thay thế, sàng lọc những người không làm, không dám chịu trách nhiệm, né tránh, đùn đẩy, trì trệ. Rõ ràng, trong bối cảnh thực hiện chính quyền ba cấp, đặt ra yêu cầu về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, từ đó, tinh thần “dấn thân, đổi mới, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung” không còn là lựa chọn cá nhân mà đã trở thành chuẩn mực đạo đức công vụ, trách nhiệm chính trị và nhu cầu tự thân của từng cán bộ, đảng viên trong giai đoạn phát triển mới.

Ảnh: Người dân đến làm các thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường 1 Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (Nguồn: Báo Lâm Đồng)

Quán triệt tinh thần đó, sau hợp nhất, tỉnh Lâm Đồng đã nhanh chóng rà soát, bổ sung và ban hành các quy chế làm việc, quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ chế phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị. Đối với đội ngũ cán bộ, tỉnh đã tập trung rà soát, kiện toàn tổ chức bộ máy, xây dựng vị trí việc làm, bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị và địa phương.

Trong lãnh đạo, chỉ đạo, tỉnh đã có những cách làm hay, mô hình sáng tạo như thực hiện linh hoạt các giải pháp trong điều động, biệt phái cán bộ để kịp thời bổ sung nguồn nhân lực cho cấp cơ sở; thực hiện phong trào “Chúng tôi là cán bộ xã” đưa cán bộ cấp tỉnh về xã; hỗ trợ đời sống, công tác, bố trí nơi ở cho cán bộ, công chức; phối hợp doanh nghiệp để được hỗ trợ về nhân lực giúp các xã, phường, đặc khu thực hiện tốt việc chuyển đổi số; thành lập và phân công 12 Tổ theo dõi địa bàn, Bộ phận giúp việc dự, chỉ đạo việc kiểm điểm, đánh giá tại các đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy theo quy định.

Từ cơ sở đã hình thành những cách làm hay, mô hình sáng tạo như Đảng ủy phường B’Lao thực hiện mô hình “Trung tâm Phục vụ hành chính công thân thiện” với quyết tâm thực hiện tốt khẩu hiệu “4 xin” (xin chào, xin lỗi, xin cảm ơn, xin phép), “4 luôn” (luôn mỉm cười, luôn nhẹ nhàng, luôn lắng nghe, luôn giúp đỡ); Đảng ủy phường Phú Thủy thực hiện mô hình cải cách hành chính “4 tại chỗ”, “hồ sơ không giấy”, “hồ sơ phi địa giới hành chính”, “một thủ tục ba kết quả”. Đảng ủy xã Đức Lập thực hiện đồng bộ 5 mô hình trong cải cách hành chính… Có thể thấy, mọi đổi mới, bứt phá đều bắt nguồn từ những vướng mắc, khó khăn cần tháo gỡ thực tế. Tỉnh Lâm Đồng đã tạo được không gian cho sự đổi mới, giải phóng sức sáng tạo từ dưới lên. Các mô hình thử nghiệm thành công tại cơ sở chính là căn cứ thực tế vững chắc nhất để cấp ủy, chính quyền khái quát, hoàn thiện chính sách[8].

Tuy nhiên, hiện nay, giữa các đơn vị hành chính cấp xã còn có sự khác biệt và chênh lệch khá lớn về diện tích tự nhiên, quy mô dân số, mật độ dân cư, tốc độ đô thị hóa và trình độ phát triển kinh tế - xã hội. Điều đó đặt ra yêu cầu cần có cơ chế quản lý, phân bổ nguồn lực và tổ chức bộ máy phù hợp với đặc điểm từng đơn vị hành chính. Đồng thời, những nội dung thuộc về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền trên từng lĩnh vực quản lý nhà nước khi tổ chức triển khai có phần lúng túng; một số văn bản chưa cập nhật kịp thời và vẫn còn tình trạng “xin ý kiến lại” do chưa rõ ranh giới thẩm quyền. Chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức chưa đồng đều, nhất là ở cấp xã. Nhận thức và hành động trong việc chuyển phương thức phục vụ từ hành chính quản lý sang hành chính phục vụ, kiến tạo phát triển vì lợi ích chung tại nhiều cơ quan, đơn vị còn hạn chế…

Triển khai Nghị quyết số 24-NQ/TW, thời gian tới, tỉnh Lâm Đồng cần đẩy mạnh phân cấp, phân quyền rõ ràng gắn với quản trị rủi ro; đi kèm với giao quyền là cơ chế tự chịu trách nhiệm và kiểm soát quyền lực từ sớm, từ xa. Cụ thể hóa cơ chế bảo vệ cán bộ theo đặc thù địa phương, có tiêu chí phân định rõ ràng giữa sai sót khách quan trong thử nghiệm với vi phạm cố ý, tạo tâm lý an tâm công tác. Lấy hiệu quả thực tế, khả năng tháo gỡ điểm nghẽn và sự hài lòng của người dân làm thước đo đánh giá cán bộ. Tạo đột phá trong công tác đào tạo, bồi dưỡng, bố trí cán bộ đủ bản lĩnh, trí tuệ và năng lực quản trị rủi ro, đáp ứng yêu cầu quản lý thực tiễn khắt khe tại từng địa bàn./.