Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) quyết định lựa chọn bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” làm sách giáo khoa (SGK) dùng chung trên phạm vi toàn quốc từ năm học 2026-2027.
Đây là giải pháp cụ thể trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD-ĐT và Nghị quyết số 281/NQ-CP của Chính phủ. Quyết định quan trọng, mang tính chiến lược, thể hiện yêu cầu thống nhất trong tổ chức thực hiện chủ trương lớn của Đảng, tạo nền tảng tri thức chung, chuẩn mực và bình đẳng cho học sinh cả nước.
 |
| Sách giáo khoa Kết nối tri thức với cuộc sống của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam. Ảnh: giaoduc.net.vn |
Việc thống nhất một bộ SGK có nhiều tác động tích cực. Trước hết, chủ trương này góp phần khắc phục tình trạng phân mảnh trong lựa chọn sách, hạn chế hệ lụy “mỗi địa phương một bộ”, bảo đảm tính thống nhất của nền giáo dục quốc dân. Sử dụng chung một bộ sách cũng là điều kiện để giáo dục vùng sâu, vùng xa, miền núi từng bước tiệm cận mặt bằng chung, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa các vùng miền. Đối với đội ngũ giáo viên, sự ổn định về SGK giúp giảm áp lực thay đổi tài liệu, hạn chế tập huấn dàn trải, tạo điều kiện tập trung nâng cao chất lượng dạy học.
Một hệ thống học liệu chung sẽ giúp các nhà trường dành nhiều nguồn lực hơn cho đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng giáo dục thực chất. Khi SGK được đồng bộ, việc xây dựng ngân hàng câu hỏi, chuẩn đánh giá năng lực, học liệu mở và nội dung số hóa cũng thuận lợi hơn, tạo nền tảng cho phát triển giáo dục trong kỷ nguyên số.
Tuy nhiên, thống nhất không đồng nghĩa với rập khuôn hay quay lại mô hình độc quyền. Thực tiễn trước đây cho thấy, nếu thiếu cơ chế phản biện khoa học, giám sát và cập nhật thường xuyên, nguy cơ bảo thủ, chậm đổi mới là điều khó tránh. Việc triển khai một bộ sách chung cũng đòi hỏi mức độ chuẩn hóa nhất định về đội ngũ giáo viên, trong khi điều kiện giữa các địa phương còn chưa đồng đều. Nếu thiếu chuẩn bị thận trọng, nguy cơ vận dụng máy móc, hình thức là hiện hữu.
Để chủ trương thống nhất SGK thực sự trở thành đột phá, cần triển khai đồng bộ các giải pháp đi kèm. Trước hết, phải bảo đảm chất lượng bộ sách thông qua đánh giá độc lập, đa chiều, có sự tham gia của giáo viên và nhà khoa học; sách cần được rà soát, điều chỉnh định kỳ trên cơ sở tổng kết thực tiễn. Cùng với sách in, cần đẩy mạnh số hóa SGK, nhất là ở những địa phương có điều kiện, nhằm giảm chi phí, tăng khả năng cập nhật tri thức và hỗ trợ đổi mới phương pháp dạy học. Công tác tập huấn giáo viên cần được tổ chức bài bản; đồng thời tăng cường giám sát công khai trong các khâu in ấn, phát hành, phân phối sách, bảo đảm minh bạch, tiết kiệm, tránh độc quyền lợi ích.
Thống nhất bộ SGK dùng chung là quyết định đúng, trúng và kịp thời. Nếu được triển khai khoa học, thận trọng và có kiểm soát, đây sẽ là nền tảng quan trọng tạo đột phá căn cơ trong giáo dục, góp phần xây dựng thế hệ công dân Việt Nam bản lĩnh, kỷ luật, giàu tri thức, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
